غلامرضا جلالى ( گروهى از پژوهشگران )
265
مشاهير مدفون در حرم رضوى ( فارسي )
بار ناراضى بودن مردم هرات از قزلباشان به كمك آنها آمد و هرات را هم گشودند . اما ازهمپاشيدگى سپاه آن ها و خبر آمدن شاهطهماسب بهسوى خراسان موجب شد عبيد اللّه خان ازبك بهسوى بخارا پس نشيند . « 1 » شاهطهماسب شش ماه در خراسان ماند و لشكر را به فتح قندهار فرستاد كه آنجا را گشودند اينك او كه بيست و نه سال داشت ، پيروزىهاى چشمگيرى به دست آورد و براى مدتها خطر ازبكان از بين رفت . او به عنوان پادشاهى قدرتمند به حكومت خود ادامه داد و حكومت صفويان را تثبيت كرد . « 2 » در 944 ه . ق بهسوى تبريز رفت « 3 » و در 945 ه . ق برادر خود القاص ميرزا را به تسخير شيروان فرستاد و اين ايالت تازه گشوده شده را به او داد . « 4 » در 946 ه . ق حمله عبيد اللّه خان ازبك به خوارزم به دليل عدم همراهى دين محمد خان ازبك ناكام ماند و سرانجام در همين سال با فوت عبيد اللّه خان ، « 5 » شاه از شر او آسوده شد . طهماسب در 947 ه . ق بار ديگر به سرزمين حاصلخيز گرجستان لشكر كشيد و پس از نهب و غارت آن مناطق با تعداد زيادى از اسرا به ايران بازگشت . « 6 » در 949 ه . ق به خوزستان لشكر كشيد و شورش آنجا را « 7 » فرونشاند . در 950 ه . ق برادرش بهرام ميرزا را به نبرد با ازبكان فرستاد . « 8 » از مهمترين اتفاقات سال 951 ه . ق پناه آوردن همايون شاه هند به دربار شاهطهماسب بود كه توسط شير خان افغان و نيز برادرانش بيرون رانده شده بود و در آينده روابط سياسى ايران و هند تأثير نهاد . بنا به تقاضاى همايون ، شاه
--> ( 1 ) - قاضى احمد قمى : پيشين 1 / 261 - 267 ( 2 ) - تاريخ ايران دوره صفويان / 56 ( 3 ) - قاضى احمد غفارى : پيشين / 292 ؛ قاضى احمد قمى : پيشين 1 / 274 ( 4 ) - قاضى احمد غفارى : پيشين / 293 ؛ قاضى احمد قمى : پيشين 1 / 280 - 281 ( 5 ) - قاضى احمد غفارى : پيشين / 294 ؛ قاضى احمد قمى : پيشين 1 / 292 ( 6 ) - قاضى احمد قمى : پيشين 1 / 294 ( 7 ) همان 1 / 299 ( 8 ) - همانجا